Het plan van Cerdà en de Eixample
Midden negentiende eeuw stikte Barcelona binnen zijn muren, met bevolkingsdichtheden die dodelijk waren. Ingenieur Ildefons Cerdà ontwierp de stadsuitbreiding, de Eixample, als een wetenschappelijke stad: een raster van bouwblokken met afgeschuinde hoeken, brede straten, binnentuinen en voorzieningen.
De afgeschuinde hoeken
De hoeken van 45 graden die het gezicht van de Eixample bepalen zijn geen versiering: Cerdà bedacht ze zodat trams de bocht konden nemen en kruispunten overzichtelijk bleven. Nu vormen ze het visuele handelsmerk van de stad, en de mooiste pleintjes zijn verbrede schuine hoeken.
Het woord urbanisatie
Cerdà muntte de term urbanisering in zijn algemene theorie van 1867: de Eixample is niet zomaar een wijk, maar de geboorteakte van een hele wetenschap. UNESCO verleende het geen erfgoedstatus, maar stedenbouwkundigen van over de hele wereld komen erop af.
Wat anders uitpakte
De publieke binnentuinen werden geprivatiseerd en volgebouwd, en de klassenmix hield ongeveer een eeuw stand. Verminkt als het is, blijft de Eixample de invloedrijkste stadsuitbreiding van Europa.